Знак бяды (Быкаў)/Раздзел 26

З пляцоўкі Wikisum
Гэты пераказ створаны з дапамогай штучнага інтэлекту. Ён яшчэ не прайшоў рэдактарскую праверку і можа змяшчаць памылкі.
🐎
Знак бяды. Раздзел 26
Бомба за падсвінка і падрыхтоўка да падрыву моста
1982
Кароткі змест кнігі
з цыкла «Знак бяды»
Арыгінал чытаецца за 16 хвілін
Мікразмест
Пасля трывожнага візіту ў паліцыю Сцепаніда атрымала ад Карнілы бомбу за падсвінка і схавала яе ў рове. Яна агледзела мост, які хацела падарваць, і вырашыла шукаць дапамогі ў камандзіра Віктара.

Кароткі змест раздзела

Сцепаніда яшчэ да змяркання чакала Карнілу, які мусіў прывезці ёй бомбу. Яна ведала, што ён выедзе толькі ў цемры, але баялася, каб падчас перавозкі яго не спыніла паліцыя.

Раней у той жа дзень Сцепаніда хадзіла ў мястэчка да турмы ў царкоўным склепе. Яна хацела даведацца пра арыштаванага мужа Петрака і перадаць яму кошык з харчамі. Вартавы Недасека Антось не падпусціў яе да брамы і прыгразіў ужыць зброю.

Сцепаніда перайшла да будынка паліцыі і чакала, ці не выйдзе хто-небудзь, у каго можна запытацца пра мужа. Настаўнік Свянткоўскі, які ішоў туды, пацвердзіў, што Пятрок знаходзіцца ў паліцыі, узяў кошык з яйкамі і салам ды шэптам загадаў ёй неадкладна сыходзіць.

Сцепаніда зразумела яго папярэджанне як праяву спагады і паспяшалася дадому. Яна непакоілася, ці не даведаліся паліцаі пра яе планы. Петраку яна нічога не расказвала пра вінтоўку: муж не падзяляў яе намераў, і яна лічыла, што так бяспечней.

На падворку ўсё было па-ранейшаму, але Сцепаніда не зайшла ў хату і засталася чакаць. Калі сцямнела, сабачка Рудзька пачуў набліжэнне фурманкі. Карніла прывёў каня з возам, у якім пад сенам ляжала бомба.

Яны завезлі бомбу за хлявы і схавалі ў яміне зарослага рова пад хворастам. Карніла сказаў, што ў яе ёсць невялікі брак, які, на яго думку, здолее выправіць вайсковец. Сцепаніда занепакоілася: яна яшчэ не ведала, дзе знайсці такога чалавека.

За бомбу Сцепаніда аддала Карнілу свайго падсвінка. Ёй было шкада жывёлу, якую яна выгадавала, але яна стрымала шкадаванне. Парсючок супраціўляўся і верашчаў, калі яго клалі ў торбу. Перад ад’ездам Карніла нагадаў Сцепанідзе, каб яна маўчала пра іхнюю сустрэчу.

Застаўшыся адна, Сцепаніда думала, як падарваць ненавісны мост на гасцінцы. Яна спадзявалася, што пасля выбуху немцам давядзецца зноў збіраць людзей на аднаўленне моста і праца зацягнецца да зімы. Бомба давала ёй магчымасць ажыццявіць задуманае, але спачатку трэба было знайсці месца для яе.

Не заходзячы ў хату, Сцепаніда пайшла пад дажджом да моста. Упэўніўшыся, што на гасцінцы нікога няма, яна агледзела яго знізу і ў цемры разгледзела прастору паміж насцілам і зямлёй. Яна вырашыла, што туды можна будзе змясціць бомбу.

На зваротным шляху Сцепаніда падумала, што ёй патрэбныя памочнікі і вайсковец, здольны выправіць брак. Яна намерылася назаўтра пайсці ў Выселкі да Александрыны і папрасіць дапамогі ў хворага, кантужанага камандзіра Віктара. За дапамогу яна была гатовая аддаць пяць курыц, якія яшчэ засталіся ў хляўку.

Персанажы

👩🏻
Сцепаніда Багацька — дарослая жанчына, жыхарка Яхімоўшчыны і жонка Петрака; рашучая, асцярожная і незалежная гаспадыня, якая здабыла бомбу для падрыву моста.
👨🏻
Карніла — дарослы мужчына з Выселак, былы вайсковец; грунтоўны і асцярожны гаспадар, які прывёз Сцепанідзе бомбу і атрымаў за яе падсвінка.
👨🏻
Пятрок Багацька — дарослы мужчына, муж Сцепаніды; знаходзіўся пад арыштам, не ведаў пра яе вінтоўку і задуму, да якіх ставіўся б з недаверам.
👨🏻‍🏫
Свянткоўскі — дарослы мужчына, былы настаўнік; невысокі, з вострым носам, узяў харчы для Петрака і спагадліва папярэдзіў Сцепаніду пра небяспеку.
👮🏻‍♂️
Недасека Антось — дарослы мужчына, паліцай і вартавы ля турмы; чарнявы, строгі і грубы, не пусціў Сцепаніду да Петрака і прыгразіў вінтоўкай.

Цытаты

Тады толькі яна сцяміла пагрозлівы сэнс яго слоў і зразумела, што гэта ён не са злосці - хутчэй са спагады да яе. Мусіць, нешта там адбывалася, пра нешта яны дазналіся, і над ёй таксама навісла бяда.

Яна ўжо даўно пераканалася, што толькі тое будзе ў сакрэце, што ведаеш сам-адзін і ніхто болей у свеце. І то не заўсёды. Такі цяпер свет і такія людзі.

Аднак далей яна нічога казаць не стала, падумала, што яшчэ прагаворышся перад гэтым Карнілам. Пра яе задуму не павінен быў ведаць ніхто старонні. Хаця Карніла не старонні, канешне.

Яна не магла сядзець дома, карцела некуды ісці, пакуль ціха, нешта зрабіць, каб наблізіць той момант, калі на гасцінцы гахне. Калі рассыплецца гэты ненавісны мост.

Трэба заўтра ж збегаць у Выселкі, падумала яна, да Александрыны, Віктар жа камандзір, павінен нешта ўмець. Калі што, дык у хляўку яшчэ засталося пяць курыц, заплоціць.

За аснову пераказу ўзята тэкст раздзела з 2-га тома поўнага збору твораў Быкава ў 14 тамах (Мінск: Саюз беларускіх пісьменнікаў, 2005).