Сэрца на далоні (Шамякін)/Раздзел 10

🤖

Гэты пераказ створаны з дапамогай штучнага інтэлекту. Ён яшчэ не прайшоў рэдактарскую праверку і можа змяшчаць памылкі.

👋🏻

Іван Шамякін

Сэрца на далоні. Раздзел 10

Абед з брыгадай. Размова пра мары і аплявуха Славіку

1963

Кароткі змест раздзела
з цыкла «Сэрца на далоні»

Арыгінал чытаецца за 22 хвілін

Мікразмест

На святочным застоллі малады цынік брыдка заляцаўся да дзяўчыны, за што атрымаў ад яе аплявуху. Раз'юшаны бацька моцна ўдарыў нахабнага сына. Пазней рабочыя вырашылі ўзяць хлопца на перавыхаванне.

Падзел пераказу на часткі — рэдакцыйны.

Застолле на дачы і правакацыйныя паводзіны Славіка

На дачу прыехала моладзь з брыгады Тараса Ганчарова.

Тарас Ганчароў — малады рабочы і брыгадзір, разважлівы, стрыманы, ціхамірна ставіцца да сяброў, з сімпатыяй назірае за Машай.

За сталом сядзеў пісьменнік Кірыла Васільевіч Шыковіч.

Кірыла Васільевіч Шыковіч — пісьменнік, бацька Славіка; эмацыянальны, любіць сына, але не вытрымлівае яго нахабства і б'е па твары, пра што потым шкадуе.

Бацькоў непакоіў сын Уладзіслаў (Славік) Шыковіч-малодшы.

Уладзіслаў (Славік) Шыковіч-малодшы — юнак, сын Кірылы і Валянціны; цынічны, дзёрзкі, правакатар, паводзіць сябе нахабна, але ўрэшце плача пасля ўдару бацькі.

Хлопец прагнуў выпіць, але сусед Генрых Варэнік наліў яму толькі віна.

👨🏻‍🏭

Генрых Варэнік — слесар-зборшчык, высокі і сутулы, не п'е гарэлкі; цудоўна плавае, марыць стаць інжынерам і ажаніцца з Зояй Крахмалавай.

Славік папрасіў моцнага напою ў сваёй суседкі, якой аказалася Маша.

Маша — маладая дзяўчына з рудымі валасамі; марыць пра добрую сям'ю, дае аплявуху Славіку за цынічныя заляцанні, падабаецца Тарасу.

Аднак бутэльку ад яго адразу схавалі.

«Анкета» Яраша: мары і ідэалы маладога пакалення

Гаспадар дачы, доктар Антон Кузьміч Яраш, вырашыў пачаць з моладдзю шчырую размову пра жыццёвыя ідэалы і пастукаў відэльцам па пляшцы.

Антон Кузьміч Яраш — доктар, сталы мужчына; спрабуе арганізаваць сур'ёзную размову з моладдзю пра ідэалы будучыні, шчыра цікавіцца думкамі рабочых.

Хвіліначку, сябры. Сумнавата робіцца за нашым сталом. Сепаратныя размовы, шаптанне... Давайце паспрабуем пагаварыць калектыўна. Пра што? Адкажам, напрыклад, на такую анкету: мае мары, маё ўяўленне...

Ён прапанаваў прысутным адказаць на пытанні своеасаблівай анкеты пра мары і будучыню, і першым свае запаветныя думкі выказаў Косця.

👦🏻

Косця — самы малодшы ў брыгадзе, маленькі, рухавы, смяшлівы; рамантык, верыць у любоў, прапануе ўзяць Славіка на выхаванне ў калектыў.

Юнак з дзіцячай непасрэднасцю і шчырасцю падзяліўся сваім уяўленнем пра светлае заўтра:

Але я люблю зямлю... дрэвы і кветкі. Для мяне найвялікшая радасць бачыць вось гэты лес. Я так мяркую, што ў камунізме ўсе людзі павінны жыць сярод дрэў і кветак. Тады ўсе стануць добрыя, вясёлыя...

Рамантычныя погляды сябра адразу ж выклікалі гарачае пярэчанне, якое выказаў Іван Ходас.

👱🏻‍♂️

Іван Ходас — рабочы, бялявы, прыгожы і памяркоўны з выгляду; абараняе Генрыха ад Славіка, лічыць, што камунізм — гэта барацьба з заганамі.

Хлопец горача даводзіў, што сапраўднае шчасце палягае ў няспыннай барацьбе з бюракратамі, дармаедамі і чалавечымі хібамі. Ён не верыў у казачнае царства ўсеагульнага дабра і настойваў на тым, што камунізм — гэта найвышэйшая форма змагання.

Да спрэчкі актыўна далучыліся дарослыя, а сваё цвёрдае рабочае слова сказаў Васіль Лапацін.

🧔🏻

Васіль Лапацін — самы старэйшы ў брыгадзе рабочы з тварам баксёра і сплюснутым носам; любіць выпіць, лічыць галоўным у выхаванні працу.

Ён заявіў, што чалавека выхоўвае праца, а Тарас адзначыў сілу калектыву. Затым Генрых Варэнік пажартаваў пра сваю даўнюю мару ажаніцца, што выклікала дружны смех.

Цынічны шэпт, аплявуха Машы і сарваны абед

Калі чарга выказвацца дайшла да Славіка, ён дзёрзка заявіў, што хоча паляцець у космас, дзе ніхто не чытае мараляў. За святочным сталом павісла цяжкая няёмкасць.

Каб разрадзіць атмасферу, Маша весела сказала, што марыць сустрэць добрага чалавека і нарадзіць разумных дзяцей, але збянтэжылася ад сур'ёзных позіркаў.

Карыстаючыся яе збянтэжаннем, хлопец нахіліўся і нахабна прашаптаў:

У вуха ёй горача дыхнуў Славік: — Хочаш, я зраблю табе дзіця? — і зноў дакрануўся рукой да калена. Цынічны шэпт яго і дотык абразілі дзяўчыну, і яна здзейсніла сваю пагрозу — пляснула яму па твары.

Гучная аплявуха прагучала, як стрэл з гарматы. Сястра Славіка ў гневе выбегла з-за стала, а святочны абед быў канчаткова сапсаваны.

Размова бацькі з сынам: удар, абарона маці і слёзы

Кірыла Васільевіч цяжка падняўся з месца і загадаў сыну ісці за ім у пакой. Славік дзёрзка падміргнуў сябрам, кінуў, што ідзе на эшафот, і павольна рушыў услед.

У пакоі бацьку канчаткова абурыла нахабная поза хлопца з рукамі ў кішэнях:

— Ты! — І з усяго размаху садануў правай рукой у сківіцу. Славік адляцеў да дзвярэй, ударыўся спіной аб вушак, споўз на падлогу, войкнуў, схапіўся за шчаку. У той жа міг у дзвярах з'явілася маці.

У пакой кінулася маці хлопца, Валянціна Андрэеўна Шыковіч, якая засланіла сабой сына.

Валянціна Андрэеўна Шыковіч — маці Славіка, жонка Кірылы; клапатлівая жанчына, увесь час спрабуе згладзіць канфлікты і фізічна абараняе сына ад гневу бацькі.

Бацька з гневам папракнуў жонку за залішнюю апеку, але адчуў сорам за бойку. Калі ён выйшаў, Славік дзіцяча расплакаўся на руках у сваёй маці.

На беразе ракі: брыгада вырашае ўзяць Славіка да сябе

Хлопцы сышлі з дачы і ляжалі на беразе ракі, грэючыся на мяккім пяску. Тарас моўчкі думаў пра Машу, якая дала годны адпор нахабніку, і адчуваў да гэтай смелай дзяўчыны неспадзяваную цеплыню і сімпатыю.

Сябры разважалі пра далейшы лёс Славіка і абмяркоўвалі яго безадказныя паводзіны, калі раптам Косця гарача ўзняўся на пяску:

Хлопцы! А давайце возьмем яго ў сваю брыгаду! ... Калі мы такая брыгада, то чаму не памагчы чалавеку стаць на верны шлях? ... Тарас сеў. Косцева прапанова падабалася. Сапраўды, чаму б ім не ўзяцца...

Між хлопцамі разгарэлася спрэчка: Іван Ходас запярэчыў, што завод не з'яўляецца папраўчай установай для гультаёў, але Васіль Лапацін разам з Генрыхам Варэнікам перавялі размову ў добразычлівы жарт пра выхаванне жонкамі. Вясёлыя кпіны хутка супакоілі спрэчкі і вярнулі сябрам цудоўны настрой.

Хлопцы кінулі Лапаціна ў раку і паплылі следам. Тарас пахваліў Косцю і вырашыў дапамагчы Славіку.

За аснову пераказу ўзята электроннае выданне рамана (Мінск: Беларусь, 1969). Ілюстрацыі створаны з дапамогай ШІ.

Чытайце далей:

Сэрца на далоні. Раздзел 11 →

Шыковіч у аперацыйнай. Жывое сэрца на далоні хірурга