Сэрца на далоні (Шамякін)/Раздзел 34
з цыкла «Сэрца на далоні»
Сямён Парфёнавіч Гукан вядзе цяжкую размову з партыйным дзеячам Тарасавым у яго кабінеце. Гукан спрабуе апраўдаць сваё даўняе маўчанне і нежаданне паведаміць пра тое, што падчас вайны яго хаваў доктар Савіч. Ён спасылаецца на складанасць той эпохі, рэпрэсіі трыццаць сёмага года і страх быць западозраным у сувязях са здраднікамі.
Тарасаў рэзка асуджае такую пазіцыю, адзначаючы, што мільёны людзей выконвалі свой абавязак без хістанняў, у той час як Гукан проста збаяўся за сваю скуру і кар'еру. Асаблівае абурэнне Тарасава выклікае лёс дачкі доктара, Соф'і Савіч, якая пасля нямецкага канцлагера трапіла ў Сібір праз паклёп і баязлівасць такіх людзей, як Гукан.
Тарасаў нагадвае Гукану, што нават пасля смерці Берыі і дваццатага з'езда партыі той не наважыўся сказаць праўду дзеля захавання свайго высокага становішча. На пытанне Гукана пра рашэнне абкома Тарасаў катэгарычна адказвае, што больш не падасць яму рукі і адмаўляецца прыходзіць на навагодняе святкаванне.
Разбіты і спалоханы Гукан выходзіць з гаркама, глыбока ўражаны тым, што Тарасаў развітаўся з ім на «вы». Старшыня гарвыканкама разумее, што яго кар'еры прыйшоў канец, і ўзгадвае нядаўнюю насмешлівую размову з журналістам Шыковічам.
Гукан апынаецца на пераднавагодняй вуліцы, дзе людзі мітусяцца перад святам. Ён упершыню адчувае, што яму няма куды спяшацца, і ад гэтага адчування яму робіцца ніякава. Каб суцешыць сябе і зрабіць прыемнае жонцы, якая прасіла навагодні падарунак, ён ідзе ва ўнівермаг.
У краме малады дырэктар пазнае старшыню выканкама і запрашае яго ў кабінет, прапаноўваючы дапамогу. Пад агульныя кампліменты работніц Гукан купляе для жонкі дэфіцытныя венгерскую кофтачку і шаль, адчуваючы прыемнасць ад таго, што яго па-ранейшаму лічаць паважным чалавекам.
На вуліцы да Гукана нечакана падыходзіць малады архітэктар Кухараў. Ён паведамляе, што яго праект забудовы Выселак атрымаў першую прэмію ў Ленінградзе, адкрыта абвінавачвае Гукана ў кансерватызме і заклікае кіраўніка быць больш уважлівым да людзей.
Гэты дзёрзкі папрок архітэктара балюча закранае Гукана за жывое, пазбаўляючы апошняй надзеі апраўдаць свае правіны былымі заслугамі ў адбудове горада. З цяжкім сэрцам ён вяртаецца ў свой пусты кабінет у выканкаме, дзе супрацоўнікі ўжо разышліся перад святам.
Гукан тэлефануе сябру Мухлю і адмяняе навагоднюю сустрэчу, а пасля спрабуе запрасіць у госці дачку з Мінска, аднак тая адмаўляецца праз хваробу сына, што выклікае ў Гукана прыступ злосці і сардэчны боль.
У кабінет уваходзіць намеснік Іван Фёдаравіч Кушнер. Гукан дзеліцца з ім намерам пайсці на персанальную пенсію, аднак няўдалы намёк Кушнера на кнігу Гукана выклікае ў старшыні новую хвалю страху і нянавісці да ўсіх, хто не такі, як ён.
Навігацыя
← Папярэдні раздзел · Усе раздзелы · Наступны раздзел →